Semakan tarif elektrik pertimbang kadar berbeza rumah dan industri

Kerajaan mahu memisahkan keperluan isi rumah dan industri dengan lebih adil dalam mekanisme tarif, tetapi kadar baharu serta nasib ambang subsidi 800kWh belum diputuskan.

Pengguna elektrik belum menerima jadual tarif baharu walaupun kerajaan sedang mengkaji mekanisme yang dianggap lebih adil untuk isi rumah dan industri. Timbalan Perdana Menteri merangkap Menteri Peralihan Tenaga dan Transformasi Air, Datuk Seri Fadillah Yusof, menyatakan satu pilihan ialah mengenakan kadar berbeza kepada dua kumpulan tersebut. Keutamaan yang diumumkan ialah melindungi pengguna domestik, tetapi kenyataan di Dewan Rakyat itu tidak menetapkan angka, blok penggunaan atau tarikh kuat kuasa.

Suruhanjaya Tenaga telah ditugaskan membuat kajian mendalam mengenai langkah tambahan untuk melindungi pengguna. Kajian itu menunjukkan mekanisme masih belum muktamad dan tidak boleh dibaca sebagai kelulusan automatik bagi satu struktur tarif tertentu. Sumber juga tidak menerangkan bila kajian akan selesai, sama ada cadangannya akan dibuka untuk rundingan awam atau bagaimana kadar industri akan dibandingkan dengan kadar kediaman. Pengguna perlu menunggu keputusan rasmi sebelum mengira bil berdasarkan andaian baharu.

Persoalan segera di Parlimen menyentuh ambang subsidi 800 kilowatt-jam untuk isi rumah di Semenanjung Malaysia. Seorang Ahli Parlimen bertanya sama ada ambang yang berjalan sehingga 31 Disember akan dilanjutkan. Jawapan yang dilaporkan tidak mengesahkan pelanjutan atau menetapkan ambang bagi 2027. Oleh itu, 800kWh kekal perkara yang sedang dipersoalkan dalam konteks kajian, bukan jaminan bahawa perlindungan pada tahap sama akan diteruskan selepas hujung tahun.

Kenaikan kos bahan api global menjadi satu sebab tekanan bil yang diterangkan kerajaan. Krisis geopolitik Asia Barat dan gangguan keselamatan di Selat Hormuz menaikkan harga bahan api. Laluan itu membawa kira-kira 20 peratus perdagangan minyak mentah dan gas asli cecair dunia serta 40 peratus bahan api yang digunakan Malaysia. Angka tersebut menunjukkan pendedahan sistem tenaga negara kepada pasaran luar, tetapi sumber tidak memecahkan berapa banyak setiap faktor menambah bil sebuah isi rumah.

Cuaca panas yang berpanjangan turut mempengaruhi permintaan. Penggunaan peralatan berkapasiti tinggi, khususnya pendingin hawa, menjadi lebih kerap dan lama apabila suhu tinggi berterusan. Ini bermakna sebahagian kenaikan bil boleh datang daripada jumlah elektrik yang digunakan, bukan perubahan kadar semata-mata. Namun, laporan tidak memberikan data penggunaan mengikut negeri, jenis rumah atau saiz pendingin hawa, jadi kesan sebenar tetap berbeza antara pengguna.

Pada bahagian penjanaan, cuaca panas berpanjangan mengurangkan pengeluaran hidroelektrik, sementara beberapa loji arang batu melalui henti tugas berjadual. Gabungan itu menyebabkan operasi lebih bergantung pada gas asli cecair import. Kos mendapatkan bahan api untuk penjanaan semasa krisis dilaporkan lebih tinggi daripada unjuran bagi Tempoh Kawal Selia Keempat. Sumber tidak menyatakan bahawa bekalan elektrik terganggu, sebaliknya menerangkan mengapa campuran penjanaan semasa menjadi lebih mahal.

Bagi isi rumah di Kuala Lumpur dan Selangor, dua perkara perlu dipisahkan ketika membaca bil. Pertama ialah jumlah tenaga yang digunakan, terutama semasa pendingin hawa bekerja lebih lama. Kedua ialah mekanisme caj dan perlindungan yang ditentukan kerajaan. Kajian kadar berbeza mungkin mengubah cara beban diagihkan antara domestik dengan industri, tetapi tiada asas untuk mengira penjimatan atau kenaikan individu sehingga struktur baharu, jika ada, diumumkan.

Langkah seterusnya ialah keputusan kajian Suruhanjaya Tenaga dan pengumuman khusus mengenai perlindungan selepas 31 Disember. Kerajaan menyatakan hasrat mengekalkan kadar domestik yang mampu dibayar serta kadar industri yang kompetitif berbanding negara lain. Kedua-dua matlamat itu masih memerlukan mekanisme terperinci. Buat masa ini, pengguna tidak harus menganggap ambang 800kWh sudah dilanjutkan atau kadar industri dan rumah sudah dipisahkan hanya kerana pilihan tersebut sedang dinilai.