Denda kabel rel dicadang naik hingga RM100,000, tetapi pindaan belum berkuat kuasa

Cadangan menaikkan denda seratus kali ganda menunjukkan skala masalah kabel rel, tetapi pengguna perlu membezakan rancangan pindaan daripada hukuman yang sudah sah digunakan hari ini.

Gangguan rel akibat kecurian kabel kini mendorong cadangan denda sehingga RM100,000 bagi setiap kesalahan, berbanding RM1,000 yang dinyatakan sebagai kadar semasa. Timbalan Menteri Pengangkutan Datuk Hasbi Habibollah berkata kerajaan sedang memuktamadkan pindaan undang-undang pengangkutan rel. Cadangan itu dijangka dibawa pada sesi Parlimen seterusnya, mungkin menjelang akhir tahun. Selagi proses tersebut belum selesai, angka RM100,000 ialah had yang dicadangkan dan tidak wajar dilaporkan sebagai hukuman baharu yang sudah berkuat kuasa.

Pindaan meliputi perbuatan menceroboh serta mencuri kabel daripada kemudahan rel. Kerajaan menganggap penalti sedia ada terlalu ringan jika dibandingkan dengan kelewatan operasi dan kerugian yang ditanggung pengendali. Jawapan di Dewan Negara diberikan dalam konteks langkah mengurangkan gangguan perjalanan serta melindungi pengangkutan awam. Namun, laporan tidak menamakan tajuk rang undang-undang, tarikh tepat pembentangan atau peringkat kelulusan yang telah dicapai. Proses Parlimen masih menentukan bentuk akhir, kadar dan tarikh penguatkuasaan.

Skala kewangan yang dikemukakan merangkumi kerugian RM50 juta di rangkaian Keretapi Tanah Melayu Berhad, Prasarana Malaysia Berhad dan projek Laluan Rel Pantai Timur. Jumlah gabungan itu tidak dipecahkan sepenuhnya mengikut ketiga-tiga organisasi. Bagi pengguna Komuter, LRT, MRT atau perkhidmatan rel lain di Lembah Klang, angka tersebut menunjukkan kos masalah pada sistem, tetapi ia tidak bermaksud setiap kerugian menyebabkan gangguan penumpang dengan tempoh yang sama. Sumber juga tidak menyenaraikan jumlah perjalanan yang terjejas.

Maklumat lebih terperinci diberi untuk ECRL yang masih dalam pembinaan. Sebanyak 71 kes kecurian kabel di projek itu menyebabkan anggaran kerugian RM4.06 juta. Selain itu, 13 kes kecurian dan kerosakan peralatan melibatkan kerugian RM0.69 juta, menjadikan jumlah yang dinyatakan RM4.75 juta. Oleh sebab ECRL belum beroperasi, insiden tersebut belum mengganggu perjalanan penumpang. Risiko yang diterangkan ialah kesan kepada jadual projek, termasuk ujian, pentauliahan dan persediaan operasi.

Hukuman lebih berat bukan satu-satunya tindakan. Kerajaan memasang 1,146 kamera litar tertutup di sepanjang landasan dari Johor ke utara Semenanjung. KTMB pula memperoleh 20 motosikal scrambler untuk Polis Bantuan menjalankan rondaan 24 jam. Langkah fizikal lain termasuk mengukuhkan lubang lurang di kawasan berisiko tinggi dan menggunakan unit anjing pengesan. Laporan tidak menerangkan berapa banyak kamera sudah beroperasi, lokasi khusus setiap kamera atau agihan motosikal mengikut depot, maka liputannya tidak boleh dianggap menyeluruh tanpa kemas kini lanjut.

Bagi penumpang Kuala Lumpur dan Selangor, hubungan paling langsung ialah kebergantungan pada rangkaian Prasarana serta KTMB untuk perjalanan kerja dan urusan harian. Kabel yang dicuri boleh menimbulkan kelewatan operasi, tetapi sumber tidak menentukan laluan Lembah Klang mana yang paling kerap terjejas. Tiada jadual gangguan baharu dikeluarkan bersama jawapan ini. Pengguna masih perlu merujuk notis pengendali bagi keadaan perkhidmatan semasa dan tidak menganggap pengumuman pindaan sebagai amaran bahawa satu laluan tertentu sedang tergendala.

Keberkesanan cadangan denda kelak bergantung pada undang-undang akhir serta penguatkuasaan, manakala CCTV dan rondaan berfungsi pada peringkat pencegahan serta pengesanan. Kedua-dua jalur itu perlu dibezakan. Denda hanya boleh dikenakan selepas kesalahan ditangani melalui proses yang sah; kamera dan rondaan pula tidak menghapuskan semua titik akses secara automatik. Laporan tidak menyediakan sasaran pengurangan kes, kadar tangkapan atau tempoh untuk menilai hasil. RM50 juta menjadi garis dasar masalah, bukan jaminan kerugian seterusnya akan berhenti.

Perkara berikutnya yang perlu diperhatikan ialah pembentangan pindaan pada sesi Parlimen, teks penalti yang diluluskan dan tarikh mula kuasa. Pada bahagian operasi, pengendali perlu menunjukkan sama ada 1,146 CCTV, rondaan sepanjang masa dan perlindungan lubang lurang menurunkan kecurian serta kelewatan. Setakat 3 Ogos, kerajaan telah mengesahkan cadangan had RM100,000, kadar semasa RM1,000 dan beberapa kawalan keselamatan. Pengguna mendapat gambaran tindakan yang sedang bergerak, tetapi belum boleh menganggap rangka undang-undang baharu telah lengkap.