Dana Pos RM150 juta sasar kesinambungan khidmat kawasan terpencil

Dana Pos RM150 juta dijadual menyokong penghantaran asas ke kawasan yang sukar dicapai mulai awal 2027, sementara peluasan kepada kos penghantaran barangan masih belum diputuskan.

Perkhidmatan surat ke kawasan luar bandar, terpencil dan pulau akan mendapat sokongan melalui Dana Pos baharu bernilai RM150 juta yang dijangka mula beroperasi pada awal 2027. Dana itu akan ditadbir oleh Suruhanjaya Komunikasi dan Multimedia Malaysia untuk memastikan penghantaran di bawah Kewajipan Perkhidmatan Sejagat dapat diteruskan di tempat yang mempunyai ketersambungan terhad. Fokus awal yang dinyatakan ialah surat, bukannya subsidi umum bagi semua pesanan dalam talian.

Menteri Komunikasi, Datuk Seri Fahmi Fadzil, menerangkan bahawa mekanisme dana menggunakan prinsip yang sama seperti dana Pemberian Perkhidmatan Sejagat dalam sektor telekomunikasi. Peruntukan berkaitan sudah wujud dalam Akta Perkhidmatan Pos sejak 2012, tetapi dana tersebut belum pernah ditubuhkan oleh kerajaan terdahulu. Pengumuman ini menetapkan nilai dan jangkaan permulaan, manakala kaedah kutipan, pembayaran atau pemilihan pengendali tidak dihuraikan dalam laporan.

Satu persoalan yang masih terbuka ialah sama ada sokongan boleh meliputi penghantaran barangan, bukan surat sahaja. Kementerian akan menyemak skop Dana Pos untuk melihat kemungkinan menanggung kos penghantaran barangan ke kawasan jauh daripada pusat bandar. Ini masih kajian skop dan bukan pengesahan bahawa semua caj kurier ke pedalaman akan dikurangkan. Tiada kadar, jenis barangan, kawasan layak atau tarikh pelaksanaan bagi kemungkinan peluasan itu dinyatakan.

Dana berkenaan juga diletakkan dalam perbincangan lebih luas tentang masa depan industri pos dan kurier yang sudah beroperasi lebih 200 tahun. Perubahan teknologi, ekonomi digital dan e-dagang mengubah jumlah serta jenis penghantaran. Kementerian dan MCMC mahu menilai dasar, undang-undang dan operasi supaya industri kekal berdaya saing. Kebajikan pekerja, termasuk gaji dan pampasan yang sesuai, turut disebut sebagai perkara yang perlu dilindungi ketika penyesuaian dibuat.

Aduan tentang perkhidmatan e-dagang dan penghantaran barangan memerlukan penyelarasan antara beberapa pihak. MCMC sudah memulakan libat urus dengan penyedia e-dagang, syarikat kurier utama serta agensi kawal selia dan penguatkuasaan. Polis dan Agensi Regulatori Farmasi Negara termasuk dalam senarai tersebut. Sumber tidak menerangkan satu saluran aduan baharu atau perubahan prosedur pengguna, tetapi menyatakan tujuan penyelarasan ialah mengendalikan aduan dengan lebih berkesan.

Perubahan operasi juga dapat dilihat pada penghantaran jarak akhir. Sempena Hari Pos Sedunia, Pos Malaysia memperkenalkan kenderaan elektrik tiga roda pertama negara bagi kegunaan tersebut. Reka bentuknya ditujukan untuk meningkatkan kapasiti muatan dan keselamatan. Laporan tidak menyatakan jumlah kenderaan, kawasan penempatan atau jadual penggunaannya. Oleh itu, pengenalan kenderaan itu menunjukkan arah percubaan operasi, bukan bukti bahawa semua laluan penghantaran akan segera beralih kepada kenderaan elektrik.

Bagi pengguna di Kuala Lumpur dan Selangor, pengumuman Dana Pos tidak menyebut rebat terus atau pengurangan caj kurier bandar. Nilai utamanya pada peringkat nasional ialah mengekalkan perkhidmatan kepada kawasan yang kurang ekonomik atau lebih sukar dicapai, termasuk pulau. Hubungan pengguna bandar tetap wujud melalui e-dagang dan rangkaian penghantaran nasional, tetapi manfaat kewangan langsung kepada penghantaran di Lembah Klang tidak boleh disimpulkan daripada jumlah RM150 juta itu.

Menjelang awal 2027, butiran yang perlu diperhatikan ialah peraturan dana, pengendali yang menerima sokongan, kawasan perkhidmatan dan keputusan semakan tentang penghantaran barangan. Perbezaan antara komitmen dengan cadangan perlu kekal jelas: kesinambungan surat di bawah kewajipan perkhidmatan sejagat ialah tujuan yang diumumkan, sementara bantuan untuk kos menghantar barangan ke lokasi terpencil masih dipertimbangkan. Pengguna perlu menunggu pengumuman MCMC sebelum mengharapkan perubahan pada caj atau liputan tertentu.